- Như thường lệ, cứ mỗi dịp cuối năm, giá ngoại tệ, chủ yếu là USD, lại tăng mạnh làm ảnh hưởng tới hoạt động nhập khẩu và giá tiêu dùng.Tuy nhiên, “mùa” tăng giá ngoại tệ năm nay có nhiều bất thường và cũng gây thêm nhiều thiệt hại hơn hẳn đối với DN.
Từ lý thuyết đến thực tế
Theo phản ánh của nhiều DN XNK tại Hải Phòng, dù tỷ giá do Ngân hàng nhà
nước quy định hiện tối đa là 19.500 VND/USD, nhưng thực tế DN tại thành
phố này vẫn phải mua USD theo tỷ giá từ 20.050 VND tới 20.100 VND/USD.
Như vậy, nếu tính từ thời điểm giá USD thực tế thấp hơn 19.500 VND/USD,
thì mức tăng giá của USD tại Hải Phòng trong thời gian ngắn vừa qua là
từ 450 – 550 VND/USD. Tính về tỷ lệ, mức tăng này là gần 4% tỷ giá. Từ
trước tới nay, USD vẫn tăng giá đều đều, dù có cao thì cũng hiếm khi
vượt ngưỡng 100 – 200 VND/USD. Do đó có thể nói đợt USD tăng giá cuối
năm 2010 này là tăng “sốc”. Và đó là điều bất bình thường, phi quy luật.
USD tăng ở mức độ lớn trong thời gian ngắn đã làm nhiều DN không kịp
chuẩn bị đối phó. Nhiều hợp đồng nhập khẩu có nguy cơ bị lỗ nặng do đồng
tiền thanh toán là USD. Một DN tại Hải Phòng cho biết, các DN đang tìm
đủ cách để hạn chế thiệt hại bằng cách thuyết phục đối tác nhận thanh
toán bằng đồng tiền khác. Tuy nhiên, nếu là hàng nhập khẩu từ các khu
vực Châu Á, Châu Âu thì các DN còn có hi vọng (dù nhỏ) vào việc các đối
tác chịu thanh toán bằng NDT hoặc Yên Nhật hay Eur. Nhưng các hợp đồng
nhập khẩu từ Châu Mỹ hoặc Châu Phi thì gần như không còn “cửa” cắt lỗ
bằng thay đổi ngoại tệ thanh toán.
Mặt khác, hiện nay các ngoại tệ khác như Eur, NDT hay Yên Nhật có thể
đảm bảo cho nhu cầu của DN, nhưng tỷ giá thực tế so với VND cũng đang có
dấu hiệu tăng. “Do vậy, trong mọi trường hợp, lợi ích của nhà nhập khẩu
gần như không còn, mà đã chảy vào các ngân hàng” – một DN nhập khẩu của
Hải Phòng vừa thực hiện hợp đồng trị giá 2 triệu USD than vãn.
Theo phân tích của các DN, nguồn thu hút ngoại tệ lớn nhất, ổn định nhất
hiện nay của các ngân hàng là từ các DN xuất khẩu, chứ không phải từ
nguồn kiều hối, hay tiết kiệm của người dân.
Sốt USD do đâu?
Thời điểm cuối năm là lúc nhu cầu ngoại tệ, đặc biệt là USD, tăng nhanh
để nhập khẩu các mặt hàng phục vụ Tết và chuẩn bị cho năm sản xuất sắp
tới. Nhu cầu tăng nhanh nhưng nếu nguồn cung vẫn như cũ, hay bị găm giữ
lại vài ngày là hoàn toàn có thể tạo thành “sốt” ngoại tệ. Thực tế là,
trong trường hợp thuận lợi, thì một hợp đồng nhập khẩu phải mất ít nhất 1
tháng kể từ khi ký hợp đồng tới khi nhận hàng. Như vậy, chỉ cần USD
tăng giá vài ngày vào thời điểm thanh toán, là các DN không còn cách nào
khác ngoài việc chấp nhận chịu lỗ. Câu hỏi nhiều DN đặt ra ở đây là, có
hay không liên minh thao túng giá ngoại tệ giữa một vài ngân hàng, hay
giữa một vài DN xuất khẩu lớn ?
Và cũng có thực tế là, năm nào cũng vậy, chỉ khi tình hình cung ứng
ngoại tệ đã trở nên căng thẳng, thì các can thiệp của Nhà nước mới được
đưa ra để giảm áp lực cung ứng ngoại tệ cho các ngân hàng (chứ không
phải cho đối tượng có nhu cầu trực tiếp là DN). Vậy thì sẽ phải đánh giá
thế nào về các biện pháp chuẩn bị do các cơ quan quản lý thị trường
thực hiện với nhu cầu ngoại tệ cuối năm ? Cần nhấn mạnh là, tỷ giá ngoại
tệ, đặc biệt là tỷ giá VND/USD của VN chưa bao giờ thả nổi, mà luôn
luôn được giám sát chặt chẽ, chỉ có nới lỏng chút ít về biên độ, thủ
tục...
Đem thực tế ấy đặt cạnh thực tế USD cứ tăng giá đều đặn mỗi dịp cuối năm
sẽ thấy, những gì DN tích luỹ được suốt nhiều năm hoàn toàn có thể bị
xô đổ, hay bị chuyển hợp pháp vào túi những nhà kinh doanh tiền tệ. Vậy
thì có thể có đáp án khác cho thực tế này không ?
.jpg "Nhôm kính, cửa nhôm, cửa kính, khung nhôm, nhom kinh, cua nhom, cua kinh, khung nhom, dich vu nhom kinh.")
